🔹 Tüzük Nedir?
Tüzük, bir dernek, vakıf, kooperatif gibi tüzel kişiliğin kuruluşunu, çalışma esaslarını ve iç yapısını belirleyen bağlayıcı kurallar bütünüdür.
O yapının anayasasıdır.
Amaç, üyeler arasındaki ilişkiyi düzenlemek ve kurumun nasıl işleyeceğini yasal çerçeveye oturtmaktır.
Tüzükte; amaç, üyelik şartları, organların görevleri, toplantı usulleri, bütçe ve denetim kuralları yer alır.
Resmiyet kazanması için ilgili mercilere bildirilmesi ve tescil edilmesi gerekir.
❌ Tüzük Ne Değildir?
– Yönetim kurulunun hazırladığı basit bir iç yönerge değildir
– “Her yıl değiştiririz” denilebilecek geçici bir belge değildir
– Hazır şablon kopyalanarak geçiştirilecek bir evrak değildir
– Sözlü anlaşmalar ya da yönetim kararlarıyla tüzük aşılamaz
❓ Karıştırılanlar
– Tüzük ile yönetmelik karıştırılır; yönetmelik tüzüğe bağlıdır, tüzük üst metindir
– “Herkes razı oldu, bu kural uygulanmaz” denir; oysa tüzük üyeyi de yöneticiyi de bağlar
– “Genel kurul karar aldıysa tüzük değişmiş sayılır” sanılır; ama özel prosedür gerektirir
– Dernekler için zorunlu sanılır; oysa bazı özel kuruluşlar farklı mevzuatlara tabidir
🧠 Uygulama Örneği
Bir dernekte yönetim, üyelik şartlarına aykırı şekilde bir kişiyi kabul ediyor.
Tüzükte açık hüküm olmasına rağmen “esneklik” denilerek işlem yapılıyor.
Sonradan çıkan bir uyuşmazlıkta, mahkeme tüzüğün bağlayıcılığına vurgu yaparak işlemi iptal ediyor.
Tüzük sadece kâğıt değil, tüzel kişiliğin hukuk zırhıdır.
📎 vergimerkezi.com.tr – İstanbul Mali Müşavir ve Vergi Danışmanlığı
📎 umutakpinar.com – Uzman Destek ve Mali Strateji
